Stan Jourquin: antibiotica in de kalverstal gerichter inzetten

Stan Jourquin: antibiotica in de kalverstal gerichter inzetten

Stan Jourquin groeide op op het platteland van Oost-Vlaanderen. Hij rondde in 2020 zijn studie Diergeneeskunde met specialisatie herkauwers af aan de faculteit diergeneeskunde van de Universiteit  Gent. Onder leiding van professor Bart Pardon werkt hij nu aan dezelfde universiteit aan zijn doctoraat omtrent het toepassen van snelscan longechografie van de luchtweggezondheid bij kalveren om het antibioticagebruik te rationaliseren. Daarmee bedoelt hij enerzijds minder antibiotica gebruiken, maar vooral dat antibiotica gericht naar de kalveren gaat waarbij het effect heeft. Naast  wetenschappelijke onderzoek houdt Jourquin zich bezig met het begeleiden van praktijkbedrijven waar snelscan longechografie wordt toegepast alsook het integreren van deze methode in de veterinaire praktijk. Tijdens Melken voor Morgen gaat Jourquin in op precisiebehandeling bij kalveren met longproblemen en op de financiële impact van een kalf met pneumonie dat tijdig of juist te laat wordt behandeld.

Door, afhankelijk van de problematiek op het bedrijf, alle kalveren binnen verschillende leeftijdsgroepen op een bedrijf aan snelscan longechografie te onderwerpen of steekproefsgewijs te scannen, kan vaak het moment in de opfok worden achterhaald waarop kalveren pneumonie ontwikkelen. Is dat bijvoorbeeld op het punt dat de kalveren uit de iglo’s komen of op het moment dat ze van de melk gaan? Deze informatie helpt bij het vinden van zwakten in de bedrijfsvoering. Door het scannen van alle kalveren op een bedrijf kan pneumonie in een vroeg stadium gedetecteerd worden. Veel kalveren kampen namelijk met pneumonie, maar laten geen klinische symptomen zien. Deze kalveren vinden op het oog is vrijwel onmogelijk. Met een longscan kun je deze kalveren niet alleen onderscheiden, maar kan ook de ernst van de pneumonie ingeschat worden en behandeling hierop afgestemd worden.

Het devies van het project is ‘één hoest is genoeg’. Aanwezigheid van hoest in de stal, hoe weinig ook, is een teken aan de muur om longechografie toe te passen, pneumonie vroegtijdig te detecteren en ernstige, chronische pneumonie, die te laat wordt opgemerkt en behandeld op langere termijn te vermijden. Op het moment van een positieve scan start ook de precisiebehandeling van individuele kalveren. Precisiebehandeling is toegespitst op de verwekker, maar ook op het individuele kalf zelf. Jourquin pleit voor afstappen van een standaard antibioticakuur van vijf tot zeven dagen en antibiotica gerichter inzetten door kalveren met nauwelijks longbeschadigingen korter te behandelen en zwaar zieke dieren juist langer, tot de longletsels verdwenen zijn.

Er is geen ‘one size fits all’ oplossing. Na een positieve scan wordt binnen de bedrijfsbegeleiding een behandeling opgestart en worden monsters genomen om de daadwerkelijke verwekker aan te tonen. Zodra de uitslag van deze analyses bekend zijn, kunnen behandeling en bedrijfsvoering verder bijgestuurd worden om optimaal in te spelen op de aanwezige ziekteverwekkers op het bedrijf. De analyse laat vaak enkele dagen op zich wachten. Jourquin’s collega Thomas Lowie houdt zich binnen de onderzoeksgroep van Bart Pardon bezig met sneller onderscheiden van de aard van de ziekteverwekker, om al bij het inzetten van de behandeling, direct na een positieve scan dus, te weten of antibiotica effectief zal zijn.